Kultura niewysoka VII: Superproduzioni all’italiana: włoskie imitacje zagranicznych hitów filmowych

RobowarZ przyczyn od nas niezależnych zmuszeni jesteśmy odwołać wykład 29 maja, zapraszamy więc na kolejne spotkanie z „Kulturą niewysoką”, które odbędzie się 5 czerwca. Poprowadzi je Dawid Głownia – doktorant w Instytucie Sztuk Audiowizualnych Uniwersytetu Jagiellońskiego, autor książki Sześć widoków na kinematografię japońską. W rozwinięciu notki znaleźć można opis jego wystąpienia.

Niemal każda kinematografia narodowa posiada – mniej lub bardziej rozbudowany – segment produkcji eksploatacyjnej. Włoski przemysł filmowy jest eksploatacyjny z definicji. Każda formuła gatunkowa, jaka wykształciła się na jego gruncie – peplum, spaghetti western, giallo, kino kanibalistyczne – została przezeń wyciśnięta do ostatniego lira, a następnie porzucona, zwykle bez jakichkolwiek prób jej rewitalizacji.

U progu lat 80. nad włoskim przemysłem filmowym zawisło widmo kryzysu. Wypracowane wcześniej formuły gatunkowe bądź to wyczerpały się, bądź też nie udało im się przerodzić w znaczący segment produkcji. Liry napływały coraz cieńszym strumieniem. Remedium na tę bolączkę okazała się produkcja lokalnych niskobudżetowych imitacji zagranicznych hitów. W latach 1977–1990 na Półwyspie Apenińskim powstało kilkadziesiąt kopii Gwiezdnych Wojen, Szczęk, Mad Maxa, Conana Barbarzyńcy, Terminatora i szeregu innych amerykańskich blockbusterów.

Podstawowym celem wykładu jest przybliżenie słuchaczom historii tego fascynującego – przy czym z reguły ignorowanego przez głównonurtową historiografię kina – fenomenu. Część historyczną wystąpienia poprzedzi wprowadzenie i omówienie kategorii pojęciowej mockbusteru – filmu tworzonego w celu kapitalizacji popularności innego tytułu lub franczyzy. W części kronikarskiej zaprezentowane zostaną różne strategie wiążące się z tym procederem, począwszy od tworzenia nieoficjalnych kontynuacji zagranicznych hitów, skończywszy na nawiązywaniu do nich jedynie tytułem lub wzorem plakatu. Część wieńcząca wystąpienie poświęcona będzie próbie oceny tego trendu w kontekście zarówno jego wpływu na włoski przemysł filmowy, jak i wartości artystycznej i intelektualnej powstałych w jego ramach utworów.

Reklamy